Overdenking


Ruth van der Waall-Schaeffer

VERGETEN

Oud en Nieuw…de jaarwisseling, een pas op de plaats. Enerzijds terugblikken op het voorbije jaar en anderzijds is er een nieuw begin. Zo wordt vaak de start van een nieuw kalenderjaar gezien. Het nieuwe jaar ligt als een onbeschreven blad voor je. Natuurlijk staan er in agenda’s al een tijdje afspraken, verjaardagen, wellicht vakanties genoteerd, maar dat zijn neutrale, zakelijke woorden. Want hoe die vakantie, of die afspraak er inhoudelijk uit gaat zien, welke kleur die gaat krijgen, dat weten we nog niet. Het is een verrassingspakket. Gebeurtenissen krijgen pas naderhand als je er weer aan terugdenkt een klank, een kleur.

Er aan terugdenkt…terugdenken is een functie van het geheugen.

Er bestaat geen ander geluk dan dat van de herinnering, dan dat van het opwekken, levend maken, en veroveren van de voorbije en verloren tijd, zegt Marcel Proust in ‘Á la recherche du temps perdu’. En soms borrelt het lied van Herman van Veen in mij op: ‘Een mooie herinnering, iets waarvan je houdt, neem je overal mee naar toe, neem je mee in je geheugen.’

De gedachte dat je je steeds minder kunt herinneren of op een gegeven moment zelfs niets meer, lijkt mij afschuwelijk. Ik spreek hier niet over dingen die zeer verwondend zijn geweest en die je diep weggestopt hebt of liever wilt vergeten.

In één van mijn vroegere werkkringen had ik o.a.te maken met mensen die de ziekte Alzheimer, dementie hadden. Een terugkerende vraag was: ‘Hoe verder te leven, hoe gaan je naasten er mee om?’ In een boek over de beleving van dementie las ik deze ontroerende zinnen tussen een echtpaar: “En als we elkaar nu vergeten?” vraag ik. “Jij mij of andersom, ik jou?” Het (sociale) leven dat je leidt glipt langzaam maar zeker tussen je vingers weg. Het spook van het vergeten waart door het huis en zit je niet meer achter het stuur van je leven, maar verhuis je naar de achterbank, schreef Bert Keizer recent in dagblad ‘Trouw’.

Als je weet dat je de ziekte ‘Alzheimer’ hebt of drager bent van het gen, ga je heel bewust in het nu leven. Je probeert nu te genieten, nu de dingen te doen waar je goed in bent of waar je van houdt. Je weet dat uitstelgedrag in zekere zin ‘gestraft’ wordt. Natuurlijk is er eerst de moeilijke fase van aanvaarding. Maar daarna is het belangrijk zo lang mogelijk, in verband met je gevoel van eigenwaarde, de regie over je leven te houden, met hulp van naasten.

Het is wijs stil te staan bij wat je hebt en (nog) kunt en dat dit absoluut niet aan een zekere leeftijd gebonden is. Daarom is het wellicht niet gek om aan het begin van een nieuw jaar alleen of met anderen herinneringen op te halen, ‘ hoe heb ik het afgelopen jaar beleefd.’

Immers je tweede leven begint wanneer je begrijpt dat je er slechts één hebt…Lief het leven.

Overdenking


Ruth van der Waall-Schaeffer

DEMAIN JE RECOMMENCE

Een vader gaat met zijn zoontje naar de dierentuin. Daar komen ze voor een heel grote kooi waar olifanten staan. Bij de kooi hangt een bordje: deze olifant is 95 jaar oud. Het jongetje zegt ‘Maar wat heeft hij die 95 jaar gedààn?’ Want dat is het belangrijkste. Wat heb je gedaan!

Een nieuw jaar is, overal en bij iedereen, een tijdstip van gewicht. Het maakt niet uit of het nu een nieuw schooljaar is, een begin van een nieuw kerkelijk seizoen, of als je aan een nieuw levensjaar begint, het is een markeringspunt. Misschien herkent u de behoefte even stil te staan en rond te zien. Dat deden we ook op de zondag van de rentrée op de boerderij van Albert Koning: wat heeft de gemeente gedaan het afgelopen jaar, wat niet, hoe staan de financiën ervoor, en hoe overleven we met of zonder dominee. Een jaar, het is weinig en het is veel. Er is gelachen, gehuild, verlangd, gestampvoet, hoeveel keer had je een bonzend hart omdat je iets moest zeggen waar je tegenop zag.. hoe vaak heb je wakker gelegen… Tijd van terug zien: wat hebben we gedaan… en tijd van vooruitzien… wat gaan we doen!

“Demain je recommence”, zingt de Franse zanger Guy Béart. “Morgen begin ik opnieuw.” Voor de ERN Parijs staat een nieuw kerkelijk jaar voor de deur. En of we nu protestants of katholiek zijn, of dat we niet precies weten of en hoe we geloven, de vraag die op ons toekomt is dezelfde: wat kan ik als echt mens doen voor medemensen, voor de schepping…hoe kunnen we ontdekken wat wezenlijk is in het leven van alle dag? Pasklare antwoorden zijn er niet te geven. Leven, proberen te geloven is iets van ons samen, is een relationeel gebeuren. Elkaar vragen stellen ‘ hoe doe jij dit, hoe vind jij vertrouwen, hoe lukt het jou om elke dag weer uit je bed te komen? Bij proberen te geloven gaat het vooral om hoe en minder om wat. Hoe sta je in het leven… Elkaar vragen stellen èn elkaar verhalen vertellen. Ook die vanuit de Bijbel. Om ons aan te spiegelen. Want het zijn levens van mensen zoals u en ik. Het is eigenlijk gewoon mooi dat we samen in verbondenheid een nieuwe bladzijde mogen gaan vullen.

Overdenking


Als overdenking een tweetal teksten van Gerard Reve

O God,
Ik sta op het punt op reis te gaan.
Ik weet niet, of het misschien mijn laatste reis is.
Ik wil U liefhebben.
Ik hoop, dat ik onderweg niemand enig ongeluk of ander kwaad zal berokkenen.
Ik wil proberen niet, of veel minder, te drinken.
Ik sta voor U.
Ik weet, dat ik, of ik veilig zal aankomen, dan wel onderweg verwonding, ziekte of dood zal vinden, U altijd toebehoor.
Want in leven en sterven zijt Gij in mij en ben ik in U.
Ik ga nu weg.
Vaarwel, o God.

Eigenlijk geloof ik niets, en twijfel ik aan alles, zelfs aan U.
Maar soms, wanneer ik denk dat Gij waarachtig leeft, dan denk ik, dat Gij Liefde zijt, en eenzaam, en dat, in dezelfde wanhoop, Gij mij zoekt zoals ik U.

Voorwoord, zomer 2018


door Femke Besançon

Beste Gemeente,

Aan het begin van de zomer is de ERN helaas opnieuw in een onzekere tijd beland. Binnen de kerkenraad wordt voorzichtig de draad weer opgepakt. Er is intensief contact met de nieuwe classis in NL. We hopen binnenkort een persoonlijk gesprek met enkele consulenten te organiseren. Een visitatie van de classis geschiedt normaal om de 4 jaar en is bedoeld om advies en goede raad van buitenaf te ontvangen. Werk in uitvoering dus …

De ERN werd 70 jaar geleden opgericht als vier huisgezinnenkerk. De groep groeide uit tot een bloeiende gemeente en is veel mensen tot steun geweest. Inmiddels is er veel veranderd, de (klein)kinderen van de pioniersfamilies beheersen de Nederlandse taal onvoldoende. Nieuwe aanwas uit Nederland is er nauwelijks. Heimwee naar het ver leden brengt ons echter niet verder. Voor nieuwe generaties is betrokkenheid bij een kerkgemeenschap minder vanzelfsprekend. Misschien moeten we openstaan voor andere kerkvormen. Hierbij kunnen we denken aan combinaties van kerk en cultuur of aan laagdrempelige bijeenkomsten op verschillende locaties.

Veranderen is moeilijk. Er bestaan tegenwoordig zelfs veranderingsmanagers. Mensen blijven nu eenmaal liever binnen de vertrouwde kring. Het vertrouwde en bekende geeft zekerheid en dat hebben we als mens nodig. Maar voor nieuwe ontwikkelingen is ruimte nodig en moeten we de beschutting van het vertrouwde proberen los te laten.

De zomer is een tijd van oogsten, in de afgelopen maanden hebben we veel energie in het beroepingsproces gestoken, helaas zonder het gewenste resultaat, maar de energie is niet verloren. We zijn dankbaar voor het werk dat de beroepingscommissie heeft verzet en zijn overtuigd dat de energie in een groeiproces werd gestoken. Dat groeiproces is nog in volle gang, maar we hebben veel hoop dat de ERN te zijner tijd de vruchten van dit proces zal plukken. De kerkenraad wenst u allen een mooie en inspirerende zomer toe.

PS Vaak is de zomer een goed moment voor het lezen van artikelen die het overdenken waard zijn:

https://www.groene.nl/artikel/godsdienst-is-niet-dom

Vriendelijke groeten,
Femke Besançon

Voorwoord, juni 2018


door Femke Besançon

Beste Gemeente,

In mijn persoonlijke leven haal ik graag de uittocht uit Egypte aan als metafoor voor de eerste stap naar een belangrijke verandering. Vluchten voor een tyran. In de haast je brood niet eens laten rijzen en als je op het laatste moment alsnog op de hielen wordt gezeten, maken dat je wegkomt op je laatste krachten. En dan… een wonder: God splijt de zee. Je kan er door, de zee sluit zich weer en je bent gered.

Moeten vluchten of, zoals in ons leven: een concreet doel bereiken. Maar als datgene gelukt is waar je naar streefde… als je op adem bent gekomen en eens rustig om je heen kijkt, wat zie je daar? Is alles dan meteen goed of begint het dan pas? De Israëlieten moesten nog 40 jaar door de woestijn toen de zee zich weer achter hen sloot en ze veilig waren voor de Egyptenaren.
40 jaar woestijn… Lees meer Voorwoord, juni 2018

Voorwoord, april 2018


door Femke Besançon

Beste Gemeente,

Op 8 april is het zover, dan gaan we met de gemeente beslissen of één van de kandidaten die de beroepingscommissie voordraagt onze volgende predikant zal worden. Als alles goed gaat, zou het dus zomaar kunnen dat dit de laatste keer is dat de kerkbrief uitkomt zonder dat we weten wie de komende jaren met ons mee zal lopen op onze weg naar de toekomst. Lees meer Voorwoord, april 2018

Voorwoord, maart 2018


door Ds Ruth van der Waall-Schaeffer

Beste Gemeente,

Midden in de veertigdagentijd komen we aan in maart. De veertigdagentijd, de „lijdenstijd“? Van verschillende predikanten hebben we de afgelopen weken boodschappen van hoop en verwachting gehoord. Arie-Jan van der Bom ging op 18 februari zelfs zo ver om alvast over de Emausgangers te preken omdat het in deze tijd belangrijk is om te weten en in het oog te houden wat er komen gaat: waar lopen we naar toe, waar doen we het voor?

Op 24 maart lazen we Marcus 9 en hoorden we in de preek van Hans Baart dat de plek die Marcus kiest in zijn evangelie om dit verhaal te plaatsen bijzonder is. Marcus had ook kunnen kiezen voor een „eind goed al goed“ en dit verhaal van voortleven juist na het verhaal van de opstanding kunnen plaatsen. Op deze manier had hij het kunnen gebruiken als bewijs van de mooie afloop. Door het middenin het evangelie te beschrijven, gebruikt Marcus volgens ds Baart de belofte van Jezus als een voorbeeld van hoop. Hoop die samengaat met ongeloof, maar ook met opwinding. Jezus neemt na de ervaring op de berg Petrus, Jacobus en Johannes weer mee naar beneden, de berg af. Het dagelijks leven weer in. Lees meer Voorwoord, maart 2018

Vrede


Een voorwoord door Ds Ruth van der Waall-Schaeffer

Bob Dylan heeft in 2016 de Nobelprijs voor de literatuur gekregen. Bij velen onder u zullen liedjes van hem opwellen. Een heel bekend lied is: “Blowin’ in the wind”. Geschreven in 1962 tegen de achtergrond van de oorlog in Vietnam en de beweging voor vrede en burgerrechten. De melodie is gedeeltelijk gebaseerd op een slavenlied ten tijde van de Amerikaanse burgeroorlog.

De Nobelprijs dankt zijn naam aan Alfred Nobel ( † 1896). Hij had in zijn testament bepaald dat jaarlijks een prijs uitgeloofd moet worden aan iemand die zich werkelijk verdienstelijk heeft gemaakt op het gebied van wetenschap, literatuur en vrede. Lees meer Vrede

Uit de kerkenraad


Beste Gemeente,

De komende maand zullen wij weer verschillende predikanten in ons midden verwelkomen.

De eerste zondag van de maand, die zoals elke maand om half 11 zal beginnen in plaats van om kwart voor tien, hebben we het thema “stenen stapelen”.

In de kerkbrief kunt u in een korte inleiding lezen wat u daarbij kunt verwachten. Als u iets wilt inbrengen is dit zoals altijd van harte welkom.

Voor elke zondag van november volgt hierna een korte introductie, geschreven door of over de predikant die zal voorgaan.
Tenslotte vragen wij ook uw aandacht voor 26 november: op deze zondag zullen wij op een bijzondere manier begeleid worden in het herdenken van onze overledenen.
Laten wij elkaar in november weer ontmoeten in ons kerkje waar de Eredienst op zondag altijd doorgaat.

Namens de Kerkenraad

Uit de kerkenraad


Beste Gemeente,

Het nieuwe schooljaar komt eraan, en ook in de ERN gaan we met frisse moed van start om er een geslaagd jaar van te maken. Dit jaar zal in het teken staan van veranderingen; onze gemeente zal beslissingen moeten nemen die onze toekomst gaan bepalen… De eerste en meest urgente beslissing is natuurlijk die over onze predikant!

We zijn vacant sinds 25 augustus. Als u dit leest is de beroepingscommissie definitief vastgesteld en zal zij snel bij elkaar komen. Omdat op het moment van dit schrijven nog een aantal onzekerheden bestaan over de samenstelling, krijgt u hierover een apparte nieuwsbrief met meer details. Lees meer Uit de kerkenraad